Türkiye toprakları organik madde fakiri

Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü tarafından Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından üretilerek "TKİ-HÜMAS" ticari isimi ile piyasaya sürülen sıvı hümik asidin eğitim ve bilgilendirme toplantısı yapıldı. Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü toplantı salonunda gerçekleştirilen eğitime Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Kadir Güven, Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sait Gezgin, TKİ Kurumu Ar-Ge Müdürü Zeki Olgun, Baş Mühendis Melek Efe, ilçe müdürleri, ilçe ziraat odaları ve tarımsal üretici birlikleri temsilcileri katıldı.

Eğitim toplantısında açılış konuşması yapan Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Kadir Güven, "Topraklarımızın bazı birçok mineraller, birçok bitki besi elementleri açısından yeterli düzeyde gibi hissedilmekle birlikte özellikle toprak kalitesinin zamanla artık verim alma yönünde zayıfladığı görülmektedir. Bundan alınabilir düzeydeki bitki besi elementlerinin zamanla artık yeterli düzeyde olmadığını dünya ortalamasında bir buğdayın 300 kilogramları aştığını, ancak Türkiye ortalamasında daha 200 kilogramları seyrettiğimizi görmekteyiz" şeklinde konuştu.

TKİ Kurumu Genel Müdürlüğü'nün 55 yıllık geçmişi olduğunu belirten TKİ Kurumu Ar-Ge Müdürü Zeki Olgun, "TKİ, Türkiye'de ilk dört arasında ve dünyada sanayi kuruluşlarının ilk 500 arasında da ilk 15'te yer almaktadır. Türkiye'deki kömür rezervi toplam 12 milyar tondur. TKİ bunun yaklaşık 4'te birine sahiptir" diye konuştu.

ORGANİK MADDE FAKİRİ

Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sait Gezgin, "Türkiye tarım topraklarının yüzde 85'i bazik reaksiyonlu, yüzde 94'ü organik madde miktarı bakımından fakir, yüzde 58'i kireçli olması nedeniyle yapısal bozuklukları yetersiz su depolanması, erozyonla kaybı yanında başta fosfor, potasyum, demir ve çinko gibi elementler olmak üzere bitkilerin yetersiz beslenmesine bağlı olarak bitkisel üretimde verim ve kalite düşüklüğü vardır. Samsun organik madde yönüyle diğer bölgelere göre en şanslı illerimizden bir tanesidir. Bu organik madde noksanlığı topraklarımızda ciddi sorunlar oluşturuyor. Bir toprağın ağırlık olarak en az yüzde 3 oranında organik madde içermesi lazım. Bu yüzde 3 organik madde toprağın hacim olarak yaklaşık yüzde 15'lik bir kısmını oluşturur. Bu oluşturduğu hacme bağlı olarak iyi bir yapılanmayı, boşluk hacmi, su depolanmasını arttırır ve sonuçta toprağın verimlilik potansiyelini etkiler. Topraklarımızdaki bu organik maddeyi gidermeye çalışsak 5 milyar ton organik gübreye ihtiyaç var. Toprak organik maddesi mineralizasyonla devamlı bir şekilde ayrılıp parçalanıp yok olmakta ve toprakların mineralizasyon kapasitesini yüzde 40'lık civarında olduğunu kabul ederseniz, her yılda aynı düzeyde tutabilmeniz için 2 milyar ton organik madde ilave etmeniz lazım" dedi.

Organik maddenin toprağa karıştırılan her türlü bitkisel ve hayvansal artıklar olduğunu belirten Gezgin, şunları söyledi:

"Bunlar toprağa karıştırıldığı zaman toprakta ayrılıp parçalanırlar. Tabiatta bulunan bütün organik maddelerin içerisinde hümik ve fulvik asitler mevcuttur. Ancak şuana kadar yapılan çalışmalara göre yüzde 40-90 arasında değişen oranla en yüksek hümik ve fulvik asitler içeren organik madde tam linyitleşmemiş kahverengi kömür yani genç linyit diğer bir isimle leonarditedir. TKİ Kurumu Genel Müdürlüğü ilk belirlemelere göre 10 milyon ton civarında leonardit ve 14-15 milyon ton civarında katı ve sıvı k-humat üretiminde kullanılabilecek özelliklere sahip düşük kaliteli linyite sahiptir. Humik asit kaynağı olarak kullanılabilecek özelliklere sahip leonardit ve düşük kaliteli linyitler 800-1000 kilokalori gram (kcal/kg) enerjiye sahip olduğu için 2007 yılına kadar kömür olarak değerlendirilemediğinden pasa malzeme olarak atılmakta ve hiçbir ekonomik getirisi yoktur. Oysaki görünür tahmini rezerv olarak 12-13 milyon ton olan bu materyaller toprak düzenleyicisi olarak tarım alanlarında leonardit, katı ve sıvı humik-fulvik asit kaynağı olarak değerlendirildiğinde hem topraklarımızın verimlilik potansiyellerini artırarak hem de erozyonla toprak kaybını azaltarak bitkisel üretiminde çok büyük ekonomik katkıları olacaktır."